Як сухан метавонад инсонро ба комёбӣ ё нобудӣ барад. Эссеи омӯзандае дар партави ҳикмати Ҷалолуддини Румӣ.
Эссе: «Оламеро як сухан вайрон кунад»
Оламеро як сухан вайрон кунад
Оламеро як сухан вайрон кунад,
Рӯбаҳони мурдаро шерон кунад.
Эссе: «Хуштар зи китоб дар ҷаҳон ёре нест»
Эссе ё иншо дар мавзӯи «Хуштар зи китоб дар ҷаҳон ёре нест, Дар ғамкадаи замона ғамхоре нест. Ҳар лаҳза аз ӯ ба гӯшаи танҳоӣ, Сад роҳате ҳасту ҳаргиз озоре нест.».
Заҳр бодо шири модар бар касе
Заҳр бодо шири модар бар касе,
К-ӯ забони модарӣ гум кардааст.
Ҳаққи устод аз падар беш аст
Наравӣ то ба хизмати устод,
Илму ирфон куҷо бигирӣ ёд? …
Эссе: «Заҳр бодо шири модар бар касе»
Эссе бар асоси байти Лоиқ Шералӣ: «Заҳр бодо шири модар бар касе, К-ӯ забони модарӣ гум кардааст.»
Эссе: «Худписандӣ далели нодонист, охири вай фақат пушаймонист»
Эссе ё иншо дар мавзӯи мақоли тоҷикӣ «Худписандӣ далели нодонист, охири вай фақат пушаймонӣ». Шарҳи моҳият, мисолҳо ва аҳамияти тарбиявӣ.
Эссе: «Ҳаққи устод аз падар беш аст»
Эссе дар бораи нақши устод, суханони Камолуддини Биноӣ ва аҳамияти илму тарбия: чаро ҳаққи устод аз падар беш аст.
Эссе: «Сухан бисёр дону андаке гӯй»
Эссе ё иншо дар мавзӯи «Сухан бисёр дону андаке гӯй, Якеро сад магӯ, садро яке гӯй.». Ин шеър яке аз фармудаҳои арзишманди Саъдии Шерозӣ аст, ки моро ба ақлу фаҳму хирад дар гуфтор ва андеша даъват менамояд.
Эссе: «Мардӣ набувад фитодаро пой задан»
Эссе дар бораи байти Абӯабдуллоҳи Рӯдакӣ «Мардӣ набувад фитодаро пой задан, гар дасти фитодае бигирӣ, мардӣ!». Маънои ҳақиқии мардӣ дар ёрии фитода ва ғамхорӣ ба инсонҳо тавсиф мешавад.
